MAYA’NIN SON 33 GÜNÜ
– BİR MALPRAKTİS OLAYI
Olayları anlatırken kişilerin ve kurumların asıl isimlerini kullanmadım. Okurken karışıklık olmasın diye açıklamak isterim:
VETERİNER-1 (VET-1) ve KLİNİK-1 = Kendi veterinerimiz ve sağ kulakta ilk ameliyatın (30 Ağustos) yapıldığı klinik.
EX = Ameliyatı yapan veteriner.
KLİNİK-2 : EX'in ikinci ameliyatı (18 Eylül) yaptığı klinik.
KLİNİK-3 ve VETERİNER-2 (VET-2) : EX'in en son bizi yönlendirdiği klinik ve veteriner.
KLİNİK-4 :Gece serumları için gittiğimiz klinik.
KLİNİK-5, VETERİNER-3 (VET-3) ve VETERİNER-4 (VET-4) : Son ameliyatın (28 Eylül) yapıldığı klinik, ameliyatı yapan veteriner ve tedavi takibini yapan veteriner.
Bu ameliyatla ilgili bize söylenenler şunlardı: Olabilecek tek komplikasyonun gözlerde üçüncü göz dediğimiz perdenin çıkmasıydı. O da genellikle tedavi sürecinde kendiliğinden geçer ya da damla kullanılırdı. EX'in yaptığı bu tür ameliyatlarda şimdiye kadar bir sorun yaşanmamıştı.
30 Ağustos
*Maya öğleden sonra KLİNİK-1 de EX tarafında ameliyat edildi (TA+VBO+LBO op.). Almaya gittiğimizde VET-1 bir kanama olduğunu o nedenle hırıltılı nefes
alabileceğini söyledi. Önemli olmadığın söyledi. (Bununla ilgili daha sonra
konuştuğumuzda şu açıklamayı yaptı: Operasyon bittikten sonra, entübasyon tüpünü çıkartırken kan gelmiş ve aspirasyon pinomoni olmasın diye bölgeyi temizlemişler. EX, VET-1'e oksijen vermesini söylemiş, başka açıklama yapmamış.) Ayrıca kulakta derinde çıkaramadığı yapışmış bir kiri başka bir gün KLİNİK-2'de endeskopiyle çıkaracağını söylemiş. EX bir önceki ameliyatta olduğu gibi gene bize bir açıklama yapmadan gitmişti.
*Tedavi protokolünü VET-1 takip edecek.
31 Ağustos
*05:53 – VET-1’e mesaj gönderdim.
"…… Maya geceyi pek iyi geçirmedi. Uyuyamadı. Nefes almakla
ilgili sorunu var gibi. Başlarda boğazında bir şey varda onu çıkarmak istermiş
gibi yapıyordu. Şimdi onlar azaldı. Ağzı açık dili dışarıda nefes almaya çalışıyor.
Yorulunca dişlerini boxa takıyor öyle devam ediyor. 5-10 dakika yatıyor hemen
doğruluyor. Böyle sabah ettik. Bir şey yapılması gerekebilir. Biz kaygılandık." Beraberinde iki fotoğraf ve ses kaydı gönderiyorum.
Sabah erkenden MAYA,
KLİNİK-1’de küveze konuyor.
VET-1, benim mesajımla beraber, durumu EX'e bildirdiğini ve gün içinde EX'in geleceğini söyledi.
Maya günü küvezde geçirdi. Ama EX gelmedi.
01 Eylül
* Geceyi aralıklarla Maya’ya evde oksijen vererek geçiriyoruz.
* Maya KLINIK-1 de oksijen almaya devam ediyor. Bugün daha iyi.
* VET-1, EX'le haberleştiği, çekilen video ve fotoğrafları gönderdiğini söylüyor.
* EX bugünde gelmiyor.
02 Eylül
* Evde Maya’nın kaldığı odada keskin bir koku var. Bunu VET-1 söylüyorum.
* Maya'nın tedavisi için sabah ve akşam KLİNİK-1'e gidiyoruz. Bu, hemen hemen her gün böyle devam etti.
03 Eylül
* Bugün direnin alınma günü; her gün pansuman değişmesine ve antibiyotiğe rağmen keskin koku var, çene altı şiş ve sert gibi. VET-1 direni çıkarıp çıkarmama konusunda kararsız kalıyor. Bize söylediğine göre EX'e fotoğrafları gönderiyor, ne yapması gerektiğini soruyor. EX'ten dönüş alamıyor. Direni çıkarmamaya karar veriyor.
04 Eylül
*Bugün EX, direni çıkarmasını, içeriyi serum fizyolojikle yıkayıp, sef vermesini söylemiş.
05 Eylül
06 Eylül / 07 Eylül / 08 Eylül / 09 Eylül / 10 Eylül / 11 Eylül /12 Eylül
*Bu günlerde her gün sabah akşam KLİNİK-1'e gidiyoruz. Tedaviye devam ediliyor. Diren bölgesi temizleniyor. Bu süre içinde EX çocuğu görmeye gelmiyor, bildiğim kadarıyla sormuyor da.
13 Eylül
*Maya'nın dikişleri alındı. Maya'da hala yeşil sümük gibi az kokulu akıntı devam ediyor. VET-1 kendisine söylenen tedavi protokolünü uyguluyor. Ama akıntı devam ediyor. Maya çok az yemek yiyor, az su içiyor. (Belki de yiyemiyor - o zaman anlamıyoruz)
*VET-1 dikişleri aldığını ve Maya'nın genel durumunu EX'e ilettiğini söyledi.
14 Eylül
* VET-1 direnin alındığı yerden akıntıyı gösteren videoyu EX’e
gönderdiğini söyledi.
15 Eylül
* Maya bu süre zarfında yaklaşık 1,5 kilo kaybetti.
* Akşam denediğimiz yaş mamayı çok olmasa da severek yedi.
16 Eylül
*Sabah VET-1 diren bölgesini temizlerken yaş mama parçaları diren deliğinden geldi.
*VET-1 durumu hemen EX'e ilettiğini ve fotoğrafları gönderdiğini söyledi.
* Biz çok kaygılıyız. Kaç gün oldu çocuk iyileşmiyor, üstelik
direnden mama parçaları geliyor. Yemek yemediği için kilo kaybediyor. EX
ortada yok. Biz EX’le görüşmek istiyoruz. Bize bir açıklama yapmasını istiyoruz. Ama telefonla bile görüşemiyoruz.
*VET-1 yaptığı telefon görüşmeleri sonucunda EX'in , önce ayın 24’üne, kendisinin ısrarı üzerine ayın 20’sine randevu verdiğini söyledi. Bu sefer KLİNİK-2'ye gidecektik.
*Maya'ya öğleden sonra verdiğim azıcık mama da gene diren deliğinden çıktı. Akşam gittiğimizde VET-1 bölgeyi tekrar temizledi.
17 Eylül
* VET-1 gece EX'le tekrar görüşüp tarihi 18 Eylül'e çekmiş.
18 Eylül
*Akşam 20:00 de KLİNİK-2’ye gidiyoruz. Ameliyat ettiği çocuğu
bugüne kadar görmeye gelmeyen, ilgilenmeyen, merak etmeyen EX’le gergin geçen bir görüşmemiz oluyor. Ayrıntılara girmeyeceğim. Çünkü daha önce
bire bir pek konuşmamız olmadığı için kendisini fazla tanımıyorduk. Nasıl biriyle karşı karşıya
olduğumuzu bu durumda anlamamız bizim için gerçekten çaresizlikti.
Önce endoskopiyle bakacağını söyledi. Kısa süre sonra Maya'yı getirip gösterdiler, baygın değildi. Diren yerinin dışında yeni bir delikten
daha akıntı geliyordu. Endoskopiyle bakıp bakmadığı konusunda da bir şeyler söyledi ama hatırlamıyorum. Yoğun bir enfeksiyon olduğunu açması gerektiğini
söyledi. Başka yapabileceğimiz bir şey yoktu. Maya tekrar EX tarafından
ameliyat edildi. Ameliyat sonrası EX, enfeksiyonun yemek
borusunda fistül oluşturduğunu, bölgeyi yıkadıklarını ve fistülü diktiğini söyledi.
Hatta orta kulaktan tüy yumağı çıkardıklarını bile söyledi. Söylediğine göre daha önce hiç böyle
bir olayla karşılaşmamış. Maya 15 gün ıslak mamayla beslenecekti. Reçeteyi yazdı. Fistül bölgesinden numune aldıklarını ve
antibiyogram için laboratuvara gönderilmesini istedi. Biz Mayamızla gece yarısı eve döndük.
19 Eylül
*Maya geceyi sakin geçirdi. Yorgundu hep yattı. Sabah 10’da KLINIK-1’e gidiyoruz. Yeni tedavi prosedürü
başlayacak. Gece alınan örneği teslim ediyoruz.
*VET-1, gün içinde arayıp Maya yemek yemezse serum vereceğini söyledi. Maya çok az yedi.
20 Eylül:
* Maya geceyi kötü geçiriyor. Bana vücut ısısı düşüyor gibi
geliyor. Sıcak su torbaları hazırlıyorum, Nebülizatörle Ventolin dumanı veriyorum. Biraz
rahatlıyor.
* Sabah erken VET-1'e mesaj gönderiyorum. "… Maya iyi değil, ne yedi ne de su içti acaba serum takılsa, oksijen
alsa nasıl olur?"
* Sabah Maya’yı erkenden KLINIK-1’e götürüyoruz. Maya bütün
günü küvezde geçiriyor. Bundan sonraki günlerde sabah bırakıp akşam aldık zaten. Oksijen rahatlatıyor.
*VET-1, gün içinde Maya’yı enjektörle beslemiş. Akşama bende deniyorum ama çok az verebiliyorum. Sonra
önündeki bezde az bir mama birikintisi görüyorum. Tam emin değilim yedirmeye
çalışırken dökülmüş olabilir diye düşünüyorum..
21 Eylül
* Sabah VET-1'e durumu anlatıyorum.
* VET-1 durumu EX'e ilettiğini söyledi.
*Öğleden sonra Maya'nın durumunu soruyorum, VET-1 iyi olduğunu, mırlamaya başladığını söyledi. Fotoğrafını gönderdi. (İyi durumdaki en son fotoğrafı)
* Akşam üzeri VET-1 laboratuvardan gelen sonuçları EX'e göndermiş.
Kültür sonucu: Kleasiella Pnevnovac (imipere, meropenem, er topenem, oxytetrocyline –duyarlı)
22 Eylül
*Sabah gece çektiğim videoyu VET-1'e gönderiyorum. Direnden aksırdıkça sümüksü bir akıntının geldiğini ve hava geldiğini yazıyorum. Şaşırıyor.
*VET-1 gece EX'le konuşmuş. Antibiyotik değişicekmiş, hatta gelirken almıştı. Direni yıkayacağını ve Cuma'ya kadar kalacağını söyledi.
*VET-1 çektiğim videoyu EX'e göndermiş. EX tekrar yaş mama vermesini ve sonucu bildirmesini istemiş.
*VET-1 yaş mama vermiş. Aç Mayamız iştahla yemiş ama mama anında direnden dışarı çıkmış.
*Biz de öğrenince şok
olduk. İnanmak istememiştim ama gördüğüm doğruymuş.
*VET-1, EX’le yaptığı telefon görüşmelerinde EX’in önce bizi KLİNİK-2'ye Cumartesi tekrar ameliyat için çağırdığını ama sonra da bize başka bir veteriner
önerdiğini söyledi.
23 Eylül
* Gece 02:00 antibiyotik için KLINIK-4 gitmeye başladık. Çünkü yeni antibiyotik 8 saatte bir serumla damardan verilecekti.
*VET-1 önerilen yeni yerden bizim için randevu almıştı. EX'in de orayı arayıp hastayla ilgili yapılan her şeyi anlatacağını söyledi.
24 Eylül
*02:00 antibiyotik için KLINIK-4 gidiyoruz.
*VET-2'nin kliniğine (KLİNİK-3) öğlen gittik. Yardımcı
veteriner bizden anestezi (sedasyon) için
imza aldı. Direni çıkaracaklarını ve delikten girip bakacaklarını söyledi. Kısa bir süre sonra Maya'yı yarı baygın getirdiler dilinin arka
kısmındaki bir tahrişi gösterdiler (Bunu neden yaptılar anlamadım). VET-2 ameliyata girdiği
için bizimle görüşemeyecekmiş. Yardımcı veteriner bölgeden
gelen akıntının salya olduğunu, oradan yemek gelemeyeceğini söyledi. Bir şeyler daha söyledi ama hatırlamıyorum. Ayrıca
telefonla veterinerimizi arayıp ona da aynı şeyleri söyledi, Sonra Maya’nın soluğunun
iyi olmadığını, bu nedenle VET-2’nin şimdi bakmayacağını ve yeni başlanan
antibiyotiğin bitmesini beklememizi, 10
gün sonra tekrar gelmemizi söyledi. Direni de bu arada çıkardılar.
Biz ne yaşamıştık
böyle, VET-2 direnden girip baktı mı bilmiyorum, neden yemek gelmediğini
söyledi, üstelik bu EX tarafından da biliniyordu. Kendisine iletmiş olmalıydı.
Karışmak mı istememişti, meslektaşını mı koruyordu, o zaman neden bize randevu vermişti.
Maya dört-beş saat süren bu
yolculuk ve anesteziden sonra halsiz kaldı. ( Bu klinik Maya’nın 2017’de ilk
kulak ameliyatını olduğu yerdi. Yolu burayla bir kere daha kesişmişti.)
*Maya yemek yemedi, su içmedi..
25 Eylül
* 02:00 antibiyotik için KLINIK- 4 gidiyoruz.
* Ortada kalmıştık. Bir süredir başka seçenekler araştırıyorduk, ama kimse bu durumdaki hastayı kabul etmiyordu ve başkasının yaptığı ameliyata
karışmak istemiyordu.
* Gece mama vermeyi deniyoruz. Maya istekle yiyor ama gene anında
direnden çıkıyor. Videolarını çekiyorum. 18 Eylül'de yapılan ameliyattan önce yemek bu kadar çabuk direnden çıkmıyordu. Şimdi sanki mideye gider gibi anında direnden çıkıyordu. Çaresiz durumdaydık ve ne yapacağımızı bilmiyorduk.
26 Eylül
* 02:00 antibiyotik için KLINIK- 4 gidiyoruz.
* Sabah tedavisi için VET-1'e gittiğimizde, gece çektiğim videoları gösteriyorum. Sonra bunlardan birini hem VET-2'ye hem de EX'e göndermesini rica ediyorum. Belki
utanırlar diye (bendeki saflık). Ayrıca EX’den bir epikiriz
istediğimizi söylüyorum. İstanbul dışında bir yere gitmeyi düşünüyoruz.
27 Eylül
* 02:00 antibiyotik için KLINIK- 4 gidiyoruz.
*Sabah, Maya’nın damar yolu artık çalışmıyordu. Yeni damar yolu açmaları için KLINIK- 4’e gidiyoruz, ama olmuyor. Akşama tekrar deneniyorlar gene olmuyor. Damarlar antibiyotik nedeniyle harap olmuş. VET-1, 18:00 ve 02:00 antibiyotik uygulamalarını pass geçmeye karar verdi.
* Başka yer arayışımız sonuçlandı. Yarın sabaha randevu aldık.(Tekrar umut landık)
*VET-1 şu ana kadar yapılan tedaviyle ilgili bilgileri hazırlayıp bize veriyor.
* Sevgili Maya bu hafta hep bizimle yatmak istedi. Geceleri ikimizin arasında bebek gibi yattı.
28 Eylül
* KLİNİK-5’e sabah erkenden geldik. VET-3, kısa süreli
anezteziyle diren deliğinden baktı. Bize yemek ve soluk borusunda büyük bir
yırtık olduğunu söyledi. Bölgeyi bize de anlatmaya çalıştı ama o ruh halimizle
anladık mı, sanmıyorum. Riski göze alarak ameliyatına izin verdik. Bu son
umudumuzdu. Hemen ameliyata
aldılar. Ameliyat sonrasında VET-3 durumunun 5-6 günde anlaşılacağını söyledi, dikilen bölgeyi anlattı, hatta bilgisayarda görsel üzerinde gösterdi. Yaşarsa yutkunmakta zorlanacağını (epiglottis de zarar görmüştü) söyledi. Biz Maya'nın ameliyattan çıkabilmesine sevinmiştik. Sonra Maya’yı yoğun bakıma aldılar. Dört beş gün klinikte kalacaktı ve takibini
VET-4 yapacaktı.
*Akşam VET-4 bilgi vermek için aradı. Burundan beslemeye başladıklarını, lökositin yüksek, kan değerlerinin düşük ve karaciğer değerlerinde sorun olduğunu ama böbreklerinin çalıştığını, akciğerlerinde sıvı olmadığını söyledi. Biraz umutluydu.
29 Eylül
* Sabahtan Maya’yı görmeye
gittik. Yatıyordu, okşamalarımıza tepki vermedi.
* Akşam üstü VET-4 bilgi vermek için aradı. Durumunda fazla bir değişiklik yoktu. Başka bir mama deneyeceklerini söyledi.
30 Eylül
*KLİNİK-3’ten aradılar. Maya’ya kan verilmesi gerektiği söylendi. Evdeki çocuklardan Dante, Ceyar, Şirin ve Mısır’ı alıp
kliniğe gittik. Kan verecek kedinin genç olması, kan grubunun uyması, kan değerlerinin ve göğüs rontgeninin iyi olması gerekiyormuş. İkinci denemede Ceyar 'da sorun çıkmadı. Ondan kan aldılar. Arada Maya’yı gördük, gene okşamalarımıza
tepki vermedi, öylece yatıyordu. Bu işlemler (kan transfüzyonu) akşam geç vakte kadar sürdü.
*Biz orada beklerken VET-1, EX’in gönderdiği epikriz yazısını iletti. Beş gün sonra gelen iki üç cümlelik bir yazı. Zaten gerçek bir epikiriz beklemiyorduk. Ne yapacak diye merak
etmiştik.
* EX’in epikiriz için yazdıkları: “Hastaya yapılan ventral bulla ostektomisi
sonrası operasyon sahasından ağız içine açılan bir fistül tespit edildi.
Operasyon sahasında yapılan revizyon ve fistülün kapatılmasının ardından
hastada tekrar ağızdan alınan gıdanın diren açıklığından geldiği tespit
edilmiştir.”
01 Ekim
* VET-4 bugün biraz umutsuz konuştu. Kan verilmesine
rağmen değerleri ancak 16’ya çıkmış. Durumun kritik olduğunu Maya'nın, kendini bırakmış gibi
olduğunu söyledi.
02 Ekim
* Sabahtan Maya’yı görmeye gittim. Ayaklanmıştı. Küvez içinde
yer değiştiriyordu. Ama nefes alışı kötüydü. Okşamalarıma tepki vermedi. Ama ben
gene de ümitlenmiştim, en azından ayaklanmıştı.
* VET-4 akşam aradı, bugün yutkunma testi uygulamış, yutkunamamış. Gene oldukça ümitsizdi.
* Gece 21:00 civarında KLINIK-5’den aradılar. Maya’nın durumunun kötüye gittiğini ve daha
fazla acı çekmemesi için ötanazi iznimizi istediler.
* Burada duygularımızı ifade etmek çok zor. 33 gün içinde
gözlerimizin önünde eridi gitti sevgili Maya, çok direndi, elimizden geleni
yaptıysak da, aslında ona yardım edemedik. Şimdiye kadar başka hayvan
dostlarımızı kaybettiğimiz olmuştu ama hiçbirisi içimizi bu kadar acıtmamıştı.
18 Ekim
*Bu süreçte bizimle aynı sitresi (belki daha fazlasını) yaşayan ve Maya için elinden geleni yapan, sevgili veterinerimiz VET-1'e çok teşekkür ederim. VET-3 ve VET-4 her aşamayı bizimle açıkça paylaştılar, bilgilendirdiler, Klinik-5'de yapılması gereken her şey yapıldı. Kurumda Maya'ya emeği geçen herkese teşekkür ederim. Bu yırtığın yerini merak edenlere VET-3'ün epikiriz raporundan şu cümleyi yazabilirim: "Bölge açıldığında, feringoözofageal lümenin sol dorsolateral mukozasının yırtık olduğu görüldü." ( yutakla yemek borusu boşluğunun sol üst en dış katmanının yırtık olması). Gece serumla antibiyotik verilmesi için gittiğimiz KLİNİK-4'deki genç veterinerlere de teşekkür ederim. Umarım bozulmaz, öyle kalırlar.
* Bu bloğu hazırlamamın nedeni Veteriner Hekimliğinde Malpraktis tartışmalarına katkı sağlamaktır. Bunu Maya'ya ve onun gibi "tıbbi uygulama / tıbbi kötü uygulama hatası" vb. nedenlerle hayatını kaybeden veya sakat kalan hayvan dostlarımıza borçluyuz.
21 Ekim
*Bütün süreci defalarca gözden geçirdim, her konuşulanı, her bilgiyi, her soruyu, her cevabı, her ayrıntıyı ve uygulanan her şeyi. 30 Ağustos'da yapılan ameliyatta her ne olduysa (bunu ancak EX'in kendisi bilebilir) bu bizimle paylaşılmadı, Ağız içinde olan bir sorunun enfeksiyonla sonuçlanmaması olanaksız. Bunu görüştüğüm hekimler söylüyor. 18 Eylül'e kadar da gerçek anlamda ameliyat ettiği hastayı takip etmedi, ilgilenmedi. Üstelik sanki bize bir lütufta bulunuyormuş gibi davrandı. Ama sorunu çözemedi çünkü geç kalmıştı. Aslında bunu çok da sorun ettiğini düşünmüyorum. Sonra da bizi başından attı.
31 Ekim
*Sevgili Maya 30 Ağustos ameliyatından sonra ilk günler çok su içiyordu. Bizde su içiyor diye sevinmiştik, çünkü genelde az su içiyordu. Sonra önü ve sargı bezi çok ıslanınca veterinerimiz su içerken dikkat edin sargı bezi ıslanmasın diye uyarmıştı. Garibim aslında içtiği su direnden aktığı için önü ve sargı bezi ıslakmış. İçtiği suyun çoğu direnden çıktığı için de çok su içiyormuş. Güzelim neler çekmiş.
